Dükkan Önüne Sundurma Yaptırmak Ruhsata Tabi Midir?

Zabıta memurları dükkanınızın kapısına dayanıp ruhsatsız sundurma sebebiyle yapı tatil zaptı tuttuğunda iş işten geçmiş olabilir. Esnafın taşıyıcı ayaklar üzerine kurduğu açılır kapanır pergolalar ve çelik konstrüksiyon sundurmalar basit bir dekorasyon adımı değildir. İmar mevzuatına göre yapının alanını genişleten veya cephe karakterini değiştiren bu imalatlar yapı ruhsatı gerektirir. İzinsiz tamamlanan imalatlar hakkında belediye encümeni derhal yıkım ve para cezası kararı uygular.

İzinsiz imalatlarda ruhsat alma ve ceza süreci nasıl işler?

Belediye ekipleri tarafından tutulan yapı tatil tutanağı dükkanın görünen bir yerine asıldığı an hukuki süreler çalışmaya başlar. İmar Kanunu gereğince bu tutanakla birlikte dükkan sahibine aykırılığı gidermesi veya ruhsat alması için 1 aylık hak düşürücü süre tanınır. Bu 1 aylık süre dolmadan müdahale edilmezse ruhsatsız imalat kesinleşir. Birinci tuzak tam bu aşamada ortaya çıkar: Birçok işletme sahibi açılır kapanır tente sistemlerinin ruhsat gerektirmediğini düşünerek tutanağı tebliğ almasına rağmen hareketsiz kalır. Oysa zemine sabitleme yapılan, profille taşınan veya cephe sınırını aşan her tür örtü imar mevzuatı açısından sabit yapı muamelesi görür. Bir aylık süre bittiğinde belediye encümeni hem yıkım kararı çıkartır hem de metrekare bazında hesaplanan idari para cezasını tebliğ eder. Encümen kararına karşı tebliğden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılması gerekir. Bu 60 günlük dava açma süresini kaçırmamak telafisi imkansız zararları engeller. Dava açılsa dahi yürütmeyi durdurma kararı alınmazsa belediye ekipleri yıkım işlemini fiilen gerçekleştirir. İkinci tuzak ise encümenin kestiği idari para cezasının ödenmesiyle yıkım kararının kalkacağı zannıdır. Para cezasını ödemek kaçak yapıyı yasallaştırmaz; belediye yıkım masraflarını yüzde yirmi fazlasıyla dükkan sahibinden tahsil ederek yıkımı tamamlar.

Kat mülkiyeti rızası alınmadan yapılan sundurmalar yıkılır

İmar mevzuatının yanı sıra binanın hukuki statüsü de ayrı bir engel yaratır. Dükkanınız bir apartmanın veya sitenin altındaysa Kat Mülkiyeti Kanunu kuralları doğrudan devreye girer. Diğer kat maliklerinin beşte dördünün yazılı rızası alınmadan dükkan önüne yapılan sundurma ve pergolalar ortak alana müdahale sayılır. Üçüncü tuzak belediyeden izin alınsa bile kat maliklerinden birinin açacağı müdahalenin men'i davasıyla imalatın sökülmesine karar verilmesidir. İdare mahkemesindeki ruhsat iptali süreçleri devam ederken sulh hukuk mahkemesinde kat malikleri tarafından açılan davalar dükkan işletmecisini çifte yargılama kıskacına sokar. Mahkeme sürecinde keşif, bilirkişi ve vekalet ücreti gibi yargılama giderleri dava kaybedildiğinde tamamen haksız çıkan tarafa yüklenir. İmalatı kaldırmadan davayı uzatmaya çalışırsanız birikmiş ecrimisil tazminatlarıyla karşılaşma riskiniz yükselir.

Belediye tutanağı tutulmadan önce projenize onay alın

Belediye tutanak tuttuğu anda aykırılığı derhal kendi imkanlarınızla kaldırmak idari para cezasını tamamen sıfırlamaz ancak ceza miktarında azaltıma gidilmesini sağlayabilir. Yapı tatil tutanağı asıldıktan sonra verilen 1 aylık süre içinde imalatın dükkan sahibi tarafından sökülerek eski hale getirilmesi durumunda yıkım kararı hükümsüz kalır. Bu aşamada yapılan vahim hata tutanağa itiraz etmeden imalatı söküp belediyeye bildirimde bulunmamaktır. Söküm işlemi tamamlandıktan sonra belediyeye yazılı dilekçe verilip durumun tespit ettirilmesi şarttır. Aksi halde denetim yapılmadığı için imalat duruyor kabul edilir ve encümen yıkım sürecini yürütmeye devam eder. Yargılama masrafları ve encümen cezalarıyla yüzleşmemek için inşaat işlemine başlanmadan önce belediyeden mimari projeye uygunluk görüşü alarak hareket edin.

Sık sorulan sorular

Açılır kapanır tente için belediyeden izin almak gerekir mi?

Zemine sabitlenen dikmeleri olan ve dükkan cephesini genişleten açılır kapanır sistemler imar mevzuatı yönünden ruhsata tabidir. Taşınabilir hafif gölgelikler dışındaki sabit profilli imalatlarda belediyeye başvuru yapılması zorunludur.

Yapı tatil tutanağı tutulduktan sonra ne kadar sürede dava açılmalıdır?

Encümen tarafından verilen yıkım ve idari para cezası kararının tebliğ edilmesinden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılmalıdır. Bu süre hak düşürücü olup sürenin geçirilmesi halinde kararlar kesinleşir ve yürütmeyi durdurma talebinde bulunma imkanı ortadan kalkar.

Kiracı dükkan önüne yaptırdığı sundurmanın cezasını öder mi?

İdari para cezası imalatı fiilen yaptıran kişiye kesilir. Kiracı sundurmayı kendi yaptırdıysa idari cezadan doğrudan sorumlu olur. Gayrimenkul sahibi ise kat mülkiyeti hukukundan doğan sorumluluklar veya mahkeme masrafları ile karşı karşıya kalabilir.

Yasal Uyarı: Bu içerikteki açıklamalar genel bilgi verme amaçlıdır ve hukuki görüş teşkil etmez. Herhangi bir hukuki adım atmadan veya karar vermeden önce, somut olayın özelliklerine göre alanında uzman bir hukukçudan profesyonel destek alınması önemle tavsiye edilir.