Kaçak Yapı Yıkım Masrafı Yüzde 20 Fazlasıyla İstenebilir mi?

Kapınıza dayanan kepçe ve tebliğ edilen yüksek tutarlı ödeme emri bir anlık şaşkınlık yaratabilir. Ruhsatsız veya ruhsata aykırı inşa edilen yapılar hakkında verilen yıkım kararları uygulandığında, idareler yapılan masrafı yapı sahibinden tahsil eder. Ancak belediyelerin idari para cezası ve yıkım masrafı dışında faturaya eklediği ekstra tutarlar idari yargı denetimine açıktır.

Ruhsatsız Yapının Yıkım Faturası Nasıl Hesaplanır?

İmar Kanunu uyarınca ruhsatsız veya ruhsata aykırı yapılar için öncelikle idari yaptırımlar uygulanır. Yapı tatil zaptı düzenlenir. Yapı sahibine ruhsat alması veya yapıyı mevzuata uygun hale getirmesi için belirli süre tanınır. Bu süre içinde aykırılık giderilmezse idare yıkım kararı alır. Belediyeler yıkım işlemini kendileri gerçekleştirebileceği gibi üçüncü kişilerden hizmet satın alarak da yapabilir. İşlem bittiğinde harcanan tutar kaleme dökülür. İdare, araç kirası, işçilik, taşıma ve depolama giderlerini hesaplar. Hesaplanan tutar yapı sahibine ödeme emri şeklinde tebliğ olunur. Yasa, belediyelerin yalnızca belgelendirilebilir fiili harcamaları talep etmesine izin verir. Ancak uygulamada belediye ekipleri gerçek işçilik tutarının ötesine geçebilmektedir. İdareler bazen faturaya fiilen yapılmamış harcamaları dahil eder. Yıkım sırasında yapı içindeki eşyaların boşaltılması veya muhafazası gerekebilir. Bu eşyaların yediemin deposuna çekilmesi de masraf kalemleri arasında gösterilir. Dosyaya sunulan faturaların incelenmesi şarttır. İdarenin dayanağı olmayan kalemleri maliyet olarak göstermesi yargı denetimine takılır. Gerçekleşmeyen bir giderin tapu malikinden istenmesi hukuka aykırılık oluşturur.

Belediyelerin Yıkım Giderine Fazladan Zam Eklemesi Hukuka Aykırıdır

İmar mevzuatında yer alan %20 fazlasıyla tahsil kuralı geçmişte belediyelerce yaygın biçimde uygulanıyordu. Anayasa Mahkesi kararları ve emsal yargı içtihatları çerçevesinde idarenin sebepsiz zenginleşmesine yol açan bu tür cezai oranlar iptal edilmektedir. Belediye yalnızca cebinden çıkan net masrafı talep edebilir. Faturanın üstüne matbu biçimde eklenen %20 oranındaki fazlalık, ceza niteliğinde bir ek yükümlülüktür. Yasal dayanağı zayıflayan bu kalem için idare mahkemelerinde iptal davası açılabilir. Dava açma hakkı tebligatla başlar. Fatura detayları tek tek sorgulanmalıdır.

• Yıkım ihale dosyası ve hakediş belgeleri
• Saha tespit tutanakları ve araç görev emri
• Eşya tahliye ve depolama makbuzları
• Belediye encümeni yıkım masrafı kararı

Ödeme Emrine İtiraz Süresini Kaçırmak Haksız Tahsili Kesinleştirir

Belediye tarafından gönderilen ödeme emrine karşı dava açma süresi tebliğden itibaren 30 gündür. Bu süre hak düşürücüdür. Süre geçirilirse alacak kesinleşir. İdari yargıda yürütmeyi durdurma talepli iptal davası açmak gerekir. Aksi halde belediye haciz işlemleri uygulayabilir. Sürecin başından itibaren idareye yazılı başvuruda bulunarak fatura dökümü istenmelidir.

Sık sorulan sorular

Yıkım masrafı ödenmezse ne olur?

Belediye alacağını Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil eder. Ödeme emrine zamanında itiraz edilmezse banka hesaplarına veya gayrimenkullere haciz konulabilir. İdari takip süreci icra dairesi aracılığıyla değil doğrudan idarenin icra birimlerince yürütülür.

Yapı içindeki eşyaların zarar görmesinden belediye sorumlu mudur?

Belediye yıkım öncesinde eşyaların tahliyesi için makul süre vermelidir. İdare gerekli tedbirleri almadan doğrudan yıkıma başlar ve eşyalara zarar verirse hizmet kusuru oluşur. Bu durumda idare mahkemesinde tam yargı davası açılarak uğranılan maddi zararın tazmini istenebilir.

Yüzde 20 fazlalık kalemine nasıl itiraz edilir?

Ödeme emrinin tebliğinden itibaren 30 gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılır. Dilekçede asıl masraf dışındaki ceza mahiyetindeki %20 fazlalığın hukuki dayanaktan yoksun olduğu vurgulanır. Mahkeme faturayı inceleyerek haksız eklenen kısmı iptal eder.

Yasal Uyarı: Bu içerikteki açıklamalar genel bilgi verme amaçlıdır ve hukuki görüş teşkil etmez. Herhangi bir hukuki adım atmadan veya karar vermeden önce, somut olayın özelliklerine göre alanında uzman bir hukukçudan profesyonel destek alınması önemle tavsiye edilir.