İmar Para Cezasına İtiraz ve Mühür Sonrası Süreç

Kapınıza yapı tatil tutanağı asıldı ve inşaatınız mühürlendi. Belediye yetkilileri aykırılığı gidermeniz için size kanunen bir ay süre tanıdı. Birçok kişi bu sürenin bitiminde yetkililerin kendiliğinden gelip inceleme yapacağını sanır. İdare kapınızı çalmaz. Aykırılığı düzelttiğinizi resmi dilekçeyle bildirmediğiniz takdirde, yıkım kararı ve idari para cezalarıyla karşılaşabilirsiniz.

Belediye kendiliğinden denetime gelmek zorunda mı?

Yapı tatil tutanağının düzenlenmesiyle başlayan süreçte ruhsatsız veya aykırı kısımların ruhsata uygun hale getirilmesi için kanunen tanınan bir aylık sürede yükümlülük tamamen yapı sahibine aittir. Süre dolduğunda idarenin kendiliğinden sahaya gelip kontrol yapma zorunluluğu bulunmaz. Sahadaki uygulamada belediyeler, tarafınızdan yazılı bir başvuru yapılmadığı sürece aykırılığın devam ettiğini varsayar. Bu varsayım neticesinde ecrimisil veya para cezası süreçleri doğrudan işletilir. Ruhsata aykırı yeri eski haline getirmiş olsanız bile, bu durumu dilekçe ile belediye evrak kaydına işletmediyseniz sonraki aşamalarda hukuken haklı duruma geçemezsiniz. Yargılama aşamasında mahkemeler idarenin gelip bakmamasını bir hizmet kusuru olarak değerlendirmemektedir. Hak kaybı yaşanır.

Aykırılık giderilse dahi başvuru yapılmazsa ceza kesinleşir

Süresi içinde idareye başvurmamak yaygın hak kaybı sebebidir. Projeye aykırı balkonu yıktınız veya katı kaldırdınız. Ancak durumu imar müdürlüğüne dilekçeyle bildirmediyseniz, sistemde ihlal devam ediyor görünür. İdarenin olağan yaklaşımı şu adımlarla ilerler:

• Süre biter bitmez encümen kararıyla para cezası düzenlenir.
• Yapı hakkında yıkım kararı tesis edilir.
• Cumhuriyet başsavcılığına imar kirliliğine neden olmaktan suç duyurusunda bulunulur.

Yapılan düzeltmenin fotoğraflarla ve harita mühendisi raporuyla belgelenip dilekçe ekinde sunulmaması halinde para cezasına karşı idare mahkemesinde açılacak iptal davasında düzeltmenin süresinde yapıldığını ispatlamak imkansızlaşır. Dava sürecinde bilirkişi incelemesi ve keşif giderleri davacıya yüklenir. İptal davası açma süresi, encümen kararının tebliğ edildiği tarihten itibaren başlayarak altmış gündür. Bu hak düşürücü süreyi kaçırmak hak arama yollarını tamamen kapatır.

Mühür Bozarak İnşaata Devam Etme Tuzağı

Mühürlenen bir yapıda izin almadan faaliyete devam etmek Türk Ceza Kanunu kapsamında mühür bozma suçunu oluşturur. Cezai yaptırımla karşılaşmamak için mühür sökülmemeli ve fiziki müdahalede bulunulmamalıdır. Düzeltme çalışmaları dahi belediyeden alınacak yazılı izin veya nezaret dahilinde yürütülmelidir. Aksine hareket etmek hapis riski doğurur.

Sık sorulan sorular

Yapı tatil tutanağına itiraz süresi ne kadardır?

Tutanağın tebliğinden veya yapıya asılmasından itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. İdari başvuru yapılması dava açma süresini durdurabilir.

Aykırılığı düzelttim ancak ceza geldi, ne yapmalıyım?

Encümen kararının tebliğ edilmesinden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılmalıdır. Süresinde yaptığınız düzeltme başvurusu temel deliliniz olacaktır.

İmar para cezası ödenmezse ne olur?

Ödenmeyen idari para cezaları için Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun uyarınca haciz işlemleri başlatılır. Ayrıca icra takibi ve gecikme zammı süreci işler.

Danıştay 6. Dairesi, 01.02.2022 tarihli kararı.

Yasal Uyarı: Bu içerikteki açıklamalar genel bilgi verme amaçlıdır ve hukuki görüş teşkil etmez. Herhangi bir hukuki adım atmadan veya karar vermeden önce, somut olayın özelliklerine göre alanında uzman bir hukukçudan profesyonel destek alınması önemle tavsiye edilir.